Cara menyemak fakta output AI

Output yang lancar bukanlah bukti. Pengesahan hendaklah menjadi sebahagian daripada aliran kerja, bukan pertimbangan akhir yang bersifat pilihan.

Perkara utama

• Anggap dakwaan dan rujukan yang dijana sebagai petunjuk yang belum disahkan.
• Semak sumber primer atau berautoriti secara langsung.
• Tingkatkan usaha semakan apabila akibat kesilapan menjadi lebih besar.

Asingkan tuntutan daripada gaya bahasa

Serlahkan setiap tuntutan fakta, nombor, petikan dan rujukan luaran sebelum menyunting gaya penulisan.

Kembali kepada sumber asal

Buka dan baca sumber primer atau berautoriti. Jangan anggap rujukan yang dijana AI atau ringkasan carian sebagai pengesahan.

Padankan usaha dengan risiko

Idea dalaman yang tidak formal memerlukan semakan yang lebih ringan berbanding maklumat awam, kontraktual, kewangan, kesihatan atau keselamatan.

Bina rekod tuntutan

Salin setiap tuntutan penting, nombor, petikan dan cadangan ke dalam jadual ringkas bersama sumber, tarikh dan status pengesahannya.

Bezakan “belum disemak” daripada “tidak ditemui”. Bukti yang tiada hendaklah kekal jelas dan bukannya disamarkan semasa penyuntingan.

Semak pengiraan dan konteks

Kira semula angka penting secara bebas, sahkan unit dan julat tarikh serta baca bahan sumber di sekelilingnya secukupnya untuk mengelakkan petikan ayat yang betul dalam konteks yang salah.

Senarai semak tindakan

1. Serlahkan setiap tuntutan yang boleh disemak secara luaran.
2. Buka sumber asal dan bukannya rujukan yang dijana.
3. Sahkan pengarang, tarikh, skop dan konteks.
4. Kira semula angka penting.
5. Minta penyemak yang berkelayakan meluluskan kandungan yang mempunyai kesan penting.

Langkah seterusnya yang munasabah

Gunakan senarai semak lima perkara ini pada satu dokumen sedia ada yang dibantu AI sebelum ia dikongsi atau diterbitkan. Teruskan dengan resipi AI praktikal, bandingkan alat AI yang telah disemak atau gunakan AI Finder untuk memperincikan keputusan anda yang seterusnya.